قلعه ی سقریم

آتشم از دماغ بر می زد                              وز دماغم به خشک و تر می زد

نقد جانم چنین مرا در دست                       با همه این نصیب من چه شکست

من به جای وی آنچنانم حرف                      او به جای من این چنینش برف

دلستانیش بین در اول بار                            سرگرانیش بین در آخر کار

پس آن کز همه بریده شدم                         خاری این گونه چون به دیده شدم؟

با دل من کز او شکیبش نیست                   سرگرانیش چه، عیبش چیست؟

زان که بیگانه ام رمیده چرا                          تلخ با میهمان رسیده چرا

چو نه از مهر او مرا سود است                    زخم او خوردنم چه مقصود است؟

غم فرا آمدم چو زین دیدار                          کرد پستی امید من پروار

مانده از راه هر خیال چو ورد                        زیر و بالای هر امید به گرد

گفتم: ای جان کام و جان را کام                  از لبانت گرفته شکّر وام

چو بپا داشتیم از این بازی                          بر زمینم چرا در اندازی؟

هیچ از حرف من شکار مشو                       ز آنچه بشنیدی از قرار مشو

چو مزانت چنین زمان داده است                  زهر چون بر سر زبان داده است؟

با دلم کاوز کاستی بگسست                     سخن آوردنت چه از سر دست؟

دست در خون من چه آغشتن؟                   چه ز حرف منت ز جا گشتن؟

همچو آوای نای و وای جرس                      راست رو تر زمن نبینی کس

زان سیه دیده ات چو بخت مرا                    در سیاهی چرا سیاه افزا

من که بی داغم از چنین و چنان                  داغ دیگر مرا نگر بر جان

دل از تاب رفته گیر مرا                               چو نه تابی ست، در پذیر مرا

نگوارد که در چشانی جام                           ناوری آنگه از حریفان نام

سهل گیرش که سهل بگذارد                      ره چو دید آب، ره بردارد.

---

زندگی مانند خمیر باری بچه هاست هرطور بخواهی میتوانی به آن شکل دهی حتی میتوانی بی شکل  آنرا رها کنی تو خداوندگار زندگی خویشی

قلعه ی سقریم

چشم بر خوی دوست دوخته به                  از پی دوست، دل نسوخته به

چون در او آتشی اثر نکند                           چه کند هیمه، دود اگر نکند

لیک از آنجا که هر که برد نظر                      آمد از سوز دیگرانش خبر.

گفت: بسیار خوش سخن کردی                 سخن خوش به نکته پروردی

تو بدین رنگ های صورت ساز                      نیستی آنکه می نمایی باز

جان ببردی ز بهر عافیتی                            و آمدی در هوای عاقبتی

گر زمایی به سربلندی باش                        ورنه از ما به هر چه بندی باش

باش ای مرد وین فخار ترا                           فیلسوفی چو بوعلی سینا

عافیت بخش و عیسوی نفسی                 زنده گردان مرده وار کسی

مصلحت ساز شهر و مردم خویش                               کار بگشای چون خودی درویش

زرد رویی ولی ز بی مزدی                          عیب باشد به زعفران دزدی

دل در کار ما دهی تو که چه؟                       سر ز هوش آوری تهی تو که چه؟

چو به دامان کوه راهت نیست                     دامن از خویش گرد کردن چیست؟

از کجا خورده ای که خورده ی تو                  بنماید به چشم مرده ی تو

برده با هر نشانه ای سخنت                       آنگه آماج گاه آن چه منت

ساز دادن سخن ز محرم و یار                     رخنه جویان هم این برند به کار

ز این سخن ما شنیده ایم بسی                 لیک در او ندیده ام کسی

تو به واریز حرف خود چندین                        جا به دل های عاشقان مگزین

ره به هر جایگه نیارد برد                              چاپلوسی که می کند تره خرد

دل من با تو بر نمی خیزد                            حق مرا از چنان تو پر هیزد

هست اینجا مقام سوختگان                       نیست جای خرد فروختگان.

لیک از این گونه قهر و این گفتار                   و آن گرانی که آورید به کار

---

معنا از درون تو می جوشد، کلمات امواج دریای وجود تو هستند، معنا در عمیق ترین لایه های این دریاست، جایی که سرچشمه زیباترین هاست...

قلعه ی سقریم

این فراخیگه بهشت نشان                          می برد راه بر ولایت جان

انچه بشنیدی اندرو ز سرود                       همه از سوختن اشارت بود

و آنچه بینی ز سبزه و ریحان                       به تسلای خسته ایست به جان

بادش آرام و نرم بر سر گشت                     شاد بادی به رستگن بنشست

زان دلاشوب جای پر نیرنگ                         اندرو دیو هم ستوه و به تنگ

گفتم از هرچه دلنشینم بود                        وز پی اش می شدم همینم بود

نامه بردار شد کبوتر من                              آمدی تا خود از برابر من

چه خراب آمدی ز راه به دوست                   وا ایندم آباد از آن که دیدمش اوست

خوش به وقت آب سوی باغ رسید               بود شب، از رهی چراغ رسید

شوق تا دست بر دل تن زد                         این جنون رنگ در گل من زد

خانه پرداختم ز بود و نبود                            باشد او تا به خانه ام مقصود

گفت: شوی مبر، دلت چو به ماست            راست بیند هرآنگه شد سوی راست

باشد آن تو، آنچه زان من است                   لیک اینجا مقام یک سخن است

روی بر تافتی چو تو ز کسان                       راه بردی به دوست با چه نشان؟

چه خرابیت رفت از هر باب                          کامدی تا به سوی دوست، خراب؟

از جنون با چنین تنومندی                            نام بر خود چگونه می بندی؟

با جنونی چنان که در گل توست                  چه نشانت به دست از دل توست؟

محرمی تا ترا قرین باشد                            عاشقی کرده ای که این باشد؟

گفتم: ای مرده زنده دار جهان                     خالی از کس مباش و کار جهان

گر حسابی ست کاین چه و آن چون است    حال ما زین حساب بیرون است.

بخت دادم چو این هماهنگی                       داد از آن چیزهام بیرنگی.

---

ذهن محیطی وسیع و پیچیده  است که دنیای بیرون خود را نیز تحت الشعاع قرار میدهد ...

قلعه ی سقریم

اگر از آب بوستان آشفت                            بوستان بان دمی نه چشمش خفت

حرف بر طبع طامع تو گوا                             کرد بر من نهفت تو پیدا

گرچه از اجر دیده باید دوخت                        اجر اینجا کسی برد کاو سوخت

کار این ره چو با دل آید راست                      چو دلی نیستت چه باید خواست؟»

گفتم: از این مرا چه کاستن است               زندگی خود نشان خواستن است

چو نه زاین خواهشم بجا مانده                    دل از این خواهشم چرا رانده

پای تا سر هزار با او داغ                             چو نه نوری از اوست، چیست چراغ؟»

زاین سخن هاش چشم مست درید            در سراپای من دمی نگرید

من بدو بسته زخم او خورده                        او ز من رسته تاب من برده

پس لختی که باز بر زد تیغ                           به من آمد چو آفتاب زمیغ

گفت: آنی که او نسوخت نخست               دیده بر خواستن ندوخت درست

از تو سر بر زده آب و گلی                           چه تمنا ز کاروان دلی

گرچه بازار گرم ارزانی                                 تا نه نقدی است چیز نستانی

دادمت چون به شرم خویش زبان                 با زبانت چرا مرا نه امان؟

گفت و از گفته اش شکر ریزان                    آنچنان کاید از دلاویزان

نام از گشت آب و خواب مبر                        چه کنم من، در این شتاب مبر

تا به طبع این جهان و جان در او                    منم آن جان که این جهان در او

مادرم از زنان دریایی                                   پدرم عنفوان برنایی

جسته از بیمگاه تنگ خیال                          رسته از تنگنای بیم زوال

رستگاران که ره به جان دارند                       رشته با من از این میان دارند

زین سخن لیک به که در گذری                    نیک دانی چو تو، چه دردسری

راه بردی به دوست تا تو چنین                     کله انداز و شادمانه نشین

---

وقتی من مختار خلق شده ام و ابزاری به نام اراده دارم پس همه چیز در دست من است، تا قبل از این چه ساده نگاه میکردم و جبر را غالب میدانستم اما با نگاهی به گذشته بشر دریافتم که این چنین نیست. زندگی من حاصل اداره ها و اختیارات من است نه جبر الهی ...

قلعه ی سقریم

نه به می گر نشسته مغز به جوش             برده می تاب از تن، از سر هوش

 نه غریقم اگر به موج پر آب                        ورنه بر دیده اینم از ره خواب

اندر او با چنین دلارایی                                               هرچه با او گرفته شایایی

چه کسی تو به سر ترا چه هواست            باز گویم از آنکه باز رواست

با چو من رهگذر عنایت تو                            در حریم تو، در حمایت تو

گفت: «ناخوانده میهمان را بین                    خیره زاو چشم میزبان را بین

من همه خانه وقف وی کرده                       و او طمع را دمی نه پی کرده

گر تو خود عاشقی نکردستی                     دیده ای عاشقی به سرمستی

چشم بیدار مانده تا دم فجر                        زنده ی دوست، مرده ی شب هجر

خاسته دود آن ز راه دلش                            کرده پیدا جهان در آه دلش

گر از این شهر با نشان رفته                        به تنش آمده به جان رفته»

گفتم: ای روشنی چشم جهان                  دور بادی ز چشم زخم زمان

جانت آبادتر ز خانه ی تو                              چیست با من ترا بهانه ی تو

همه اینها که بر شمردی هست                 هم بتر زانچه نام بردی هست

دیده ام گر هزار عاشق زار                          تن آنان ز جور جان بیمار

این بپا خسته آن به جان رفته                      آب در جوی و بوستان رفته

بردم از کارشان به خویش هراس                 لیک با کارشان مرا چه قیاس

آن چنان روضه ی طراوت و بو                       چه کند سودريال دل چو نیست درو

من در این گفتگو زبان نبرم                          دور از این جستجو زیان نبرم.

بخت اگر خفت چشم بیدار است                                چشم بیدار را چه دشوار است

دیده در کار اجر از آن مستم                        کر همه بد به عاقبت رستم

ورنه زین راه پر نشیب و فراز                       پایمزدم چه دیده ام به چه باز

---

از خلقت خود در عجبم و اینکه چقدر دقیق و حساب شده به دنیا آمده ام و مسئولیت های بسیار جدی و مطابق با طبیعتم به من سپرده شده که باید پاسخگوی آن باشم، با این وجود دیگر فرست بیهوده بودن و بیهوده زندگی کردن را ندارم

خدا خودش اسباب همه چیز را فراهم کرده ...

قلعه ی سقریم

حالی آن به چو نیک در کارم                        دل بدان مهربان چنان دارم

گو جهان هر دری کلید کند                          اوست بر من که ره پدید کند.

روی دل پس بر آن شمایل ناز                      گفتم: «ای هوش بخش خرده نواز

به همان بر نشان کان دهنت                       لعل پرورده کان تو سخنت

چشم بر راه تو هزار چو من                         دل در کار تو نزار چو من

بر هر اندازه کان بدر خوریم                          برکشیدی مرا بیاوریم

نرمی آموزتر ز باد سحر                              پی بریدم شتاب را که به سر

آن که بیجا به ره شتاب برد                          از جبین آب خود بر اب برد

چو ندانم به ره چه سربسته                       چه نمانم به راه آهسته

پای تا سر تمامت این سخنان                     بود گنجی ز گنج های نهان.»

گفت: «این گنج، رایگان از تو                       دل بر این گنج، شادمان از تو

دوستکامی ترا ز هرچه در او                       ماندگاری ترا به هر چه بر او

گر بماندی ز دست داده زمام                      اینت ره، اینت جایگه، بخرام.

گرمی آور که خانه خانهی توست                                دست در کار هر نشانه ی توست

جای دادم تو را به دیده ی خویش                                چو یکی مهربان گزیده ی خویش

این جوان از کجا در آمده ای                        کاینچنین رو به ما بر آمده ای؟»

گفتم از سهر خویش و مردم خویش            از عذابی که آمدم در پیش

تا من ره نشین به راه درم                           رفته با دوست هر نفش در نظرم

گر بر این ره نه من پی آوردم                       بخت بودم که رو بدو کردم

لیک با من بگوی از آنکه رواست                  این دل آرا فراخنای کجاست

نیست با آن مگر نوازش رود                        نالش چنگ و بی قراری عود

سبزه در سبزه اش به باد نوا                       برده جان جهان به یاد نوا

---

حقیقت با هر لباسی بر تو ظاهر شود شیرین است به شرط جویا بودنش

اما اگر جویای حق و حقیقت نباشی از زهر تلخ تر است

قلعه ی سقریم

تند کاری مکن که زشت است این               نرمی آموز شو، بهشت است این

گر به نرمی به کار بینی باز                          در سپیدی سیاه بینی باز.»

چون بر این جمله ره به پایان برد                   سخنش را به سوی سامان برد

به خود آرایش دگر در داد                             و آنچه بودنش به جلوه از سر داد

ابری آسوده اوفتاده به گشت                     شد بهشتی ز مه، کرانه ی دشت

شب چنان شد به زیر سایه ی صبح             کاسمان در بر طلایه ی صبح

او به نازی گسسته دل نه از او                    رفت در ابر دل گسسته فرو

در من او ننگرید اگر نرمید                           جای از آن سوی برگرفت و دمید

گل شکفتن نهاد و آب شتاب                       که نگردد خیال ماه ز خواب

تا در ارامشی به دل رسته                          رسته ماند دم بدو بسته

گویی این جمله تیزهوشی او                     بود از روی زودجوشی او

مست می دید و داشت تیزتری                  تا کند زین میانه مست بری

برد از من اگرچه نه دل بود                           دل ببردن ز مست مشکل بود

به عجب ماندم از نکوجوئیش                      بانکو روئیش نکوخوئیش

همه بر آن نشانه ها کان پیر                        بنمودم به وقت گیراگیر

گفتم از آفتاب جان افروز                             چه گریزش کسی که خواهد روز؟

کی بود کی مگر به گردش خواب                 بگذرد بر سر من این مهتاب

آفتاب از کجا بر آمده است                          کاین صنم رو به ما، در آمده است

مهر پنداشتم بر او دارم                              ندهد دل از آن که بگذارم

مهر برداشتم از او پندار                              کیست کاید بر این رهم غمخوار

گر گرایم بدو، ز پر نوری ست                      بر گرایم اگر از او، کوری ست

همچو آب روان بگردم اگر                            جز بدو بستنم چه راه دگر؟

---

راه تعادل را اگر پیدا کنی دیگر نه برای هر رشدت ذوق مرگ میشوی و نه برای هر شکست و اشتباهت افسرده و نا امید میدانی که هر دو در گذر هستند و ناپایدار ...

قلعه ی سقریم

هر قدم از قدم به سامان تر                        پای از پای من شتابان تر

پای می رفت و دل اگر می ماند                  با من از او فسانه ها می خواند

من بر افسانه ای دل آشفته                       او بر آسودگی خود خفته

چو بر آوای او شدم از دور                           جای بردم ز شب به خطه ی نور

تنگ بر او در آمدم از راه                              دل شد و دیده ماند و برد نگاه

آمد از پیش روی من پیدا                            سر و نه، ماه نه، بهشت خدا

نازنیتی به روی دلبندی                              ره به مردم زده شکرخندی

تازه رو تر ز باغ، ماهوشی                           دلگشاتر ز ماه، نازکشی

آفرین خداش پرورده                                   رو پی آفرین به ما کرده

من بر او خیره کاو کجا و منی                      او زخود رسته کاو چه جان و تنی

دید در من چو دل ز دست شده                   نازنین دیده ام که مست شده

کرد گرمی و رو به مهر نمود                        گنج یاقوت از جگر بگشود

گفت، دل برده از من او به خطاب:                «چیست چندین ترا به راه شتاب؟

رفتن این سان که تو به سر افتی                ترسم از عرش هم به در افتی

اندکی هم پیاده مان و صبور                        در سپاریم تا بهم ره دور

گرچه از شوق مرد زیست کند                    شوق باشد که مرد نیست کند

ماهی از شوق چون جهید زیاد                    دیده باشی که بس به خاک افتاد

بود اگر نرمی ای و جهد نبود                       مگس اینسان شهید شهد نبود

در مثل رود باش از پی زیست                     هم شتاب آورد به راه، هم ایست

در تکاپوی تیزجوشی ها                             می کند شوق پرده پوشی ها

فرصتی لختی از پی دیدن                          سود ناید ز خیره کوشیدن

ای بسا راه بر که برد شتاب                        پس پی آورد و شد به ره در خواب

---

هیچ لذتی پایدار نیست مگر در آن یاد باشد و بدانی منشا شادی ها و لذات و انرژی کجاست ...

قلعه ی سقریم

در بیابانی این چنین همه ناز                        راه جون در نوشته آمد باز

آوریدم ره دراز به شب                                نه بجانم ز هیچ گونه تعب

وز شبی دلکش و خیال پسند                     همچو کز عمر رفت پاسی چند

آمد آوای دلکشیم به گوش                         از میان بسی هزاهر و جوش

نوش لب دلبری به ظنازی                           در کجا گرم نغمه پردازی

رقص برداشته از آوایش                              کوه و صحرا که در تماشایش

شور افکنده در سراسر دشت                    زان همه عاشقانه نغمه به گشت

بسته بانگ و نواش در دل سنگ                  سنگ را هم دل آوریده به تنگ

زآن نوایم چو دل برد از دست                       خواست دل تا به سوی او پیوست

کرد تیزم به هر خیال دگر                             آنچنانی که رفت حال دگر

شدم از یاد را خویش که بود                        دور راهی چنان به پیش که بود

گر ببایست ورنه بایستم                             ار کجا جویمش ندانستم.

گفتم: اینت بهشت راه نگر                         سوی صبح از شب سیاه نگر

چون تو کردی بهشتی این آمد                    دل بدین گرمیت قرین آمد

حالی از هر خیال سر در وا                          شو پذیره به سوی او ره را

زنشان صدای دلجویش                               باش راهی که ره بری سویش

پس فکندم ز سر حکایت خویش                  ره بر آوای او گرفتم پیش

در نگر با خیال سودایی                               راه بردم سوی چه شیدایی

صاحب آواز ناشناسم کیست                      واین چه افسونگری ست و او را چیست

بر چه اندازه ها امیدم برد                            پس به چندین زیان شتابم خورد

تا صدا بود از او به گوش درم                        بود هر دم شتاب بیشترم

آنچنان می شدم که جان خیزد                    تیر از چله ی کمان خیزد

---

زمانی که به خودم غره میشوم و گمان می کنم که دیگر کارها درست شده دقیقا در بدترین وضعیت قرار گرفته ام و فقط دچار وهم شده ام.

قلعه ی سقریم

بودم از معده تاب من برده                           با گیا ساخته، گیا خورده

چو نبودم کفاف از آب روان                          می رهانید جز عدایم از آن

همه این تنگیم گوارا بود                             در همه تنگیم مدارا بود

آن که از جای شد به جا نرسد                     برسد دست اگر که پا نرسد.

خیره ز اندیشه ات مشو پس و پیش            می خورد هر کس از مقدر خویش

گر بدانی و گر ندانی این                             زنده این است و زندگانی این

هر که را می برد هوای مراد                       باش تا صبح برکه روی گشاد

چو مرا طبع از قرار نگشت                          چو مرا زان که سالیان چه گذشت

چند شد از خزان جهان پر دود                      سرخ شد نار و زرد شد امرود

ابر بر خاک آمد و بگسست                         گرگ در کوه راه بر گله بست

شد چو بسیار عمر و بر سر شد                 روزگار و زمانه دیگر شد

شب و روزان به هم بپیوساتند                    من نرستم، اگر همه رستند.

راه بردم به سوی سامانی                         به فراخیگه بیابانی

پر ز آوای نای و نالش رود                            بوی مطبوخ آن به گردش دود

دست پر درد زیب و بند نهان                        همه از این جهان ولی چه جهان

حاشیت های هر نکو چمنش                      خط بر آن عارض نکو دهنش

جوی آن شهر آوریده به گشت                    باد آن مشگ آفریده به دشت

گلبنانش نشسته تنگ به تنگ                    جابجا تا بجویی از همه رنگ

لاله اش جام بر کف آشوبی                        سوسنش چو بنفشه محجوبی

اندرو جابجا که چشم ندید                          خاره بر خاره ابرهای سفید

همه کوهش بر ابر پیوسته                          همه راهش در ابر سربسته

سبزه بیدار تا نخسبد آب                            آب در رقص و زآب گل بی تاب

---

من چرا اینگونه ام گویی بی هیچ ابزاری آمده ام و دستهایم تهی است که تنها به یک نگاه بسنده میکنم و در سطح غوطه میخوردم و درگیر ظواهرم، بی آنکه به مرجع خویش رجوع کنم میگویم هیچ نیست و امکاناتی برای من فراهم نیست

کاهش حتی اگر تنها ابزارم بصر بود به بهترین شکل از آن بهره می جستم

چقدر ناتوان و حقیرم در برابر عظمت و شکوه تو ...

قلعه ی سقریم

باد شورت به جای و ره پدرام                       وز چنین راه و شور هر چه به کام

بر تو دیدار کرد چون دیدار                            کارت اید گشاده، دل بیدار

استواریت از این چو دل با توست                 خود درآیی به راه های درست

خوب و ناخوب چون به جان گیرد                   حرفت از حرف او نشان گیرد.»

این بگفت و بجای ماند مرا                          شد به راه و دگر نخواند مرا

راه بر من چو کرده بود پدید                          هیچ حرفیم سوی او نکشید

دل سوی دوست، پیکر از بر دشت              دست بر چوب و چشم بر سر گشت

با منش حرف های پیرانه                            هم ره آبد کرد و هم خانه

چون فسون بهر من دمیده بر آب                 راندم از دل خیال های خراب

بر همان ره که او به من بنمود                     راه برداشتم چون ز آتش، دود

اندر امید به زهر چه امید                            که فرج راست همچو صبر، کیلد

به رضایی نه هر که آن داند                          و اهرمن را فرشته گرداند

به مقام صبوری و تسلیم                           که کند سنگ خاهر را به دو نیم

به جهادی که جان کند از تن                        وز دل کوه، برکشد آهن

هم بدان همتی که بتواند                           جان بندی ز بند برهاند.

نگسلیدم ز ره که مقصودم                          نشکوهیدم ار نه ره بودم

من به یاری آن شکفته چراغ                       راه بردم ز گلخنی سوی باغ.

هرکجا بود برگشاده جبین                           ز می خشک ور که سبز زمین

این به راهی مرا سلامت گو                       وآن به خوانی مرا حمایت جو

میهمان آن که را که بودش خورد                  نه از آن منتی که دارد درد

ور پذیرفتگار ره بودم                                   کس نه در راه روی بنمودم

---

راه را آغاز میکنم در مسیر فراز و نشسیب بسیار است، برای پایداری من و ثبت خواستم در هستی مرا با سختی ها و موانع سر راهم میسنجند مرا با خواستن هام با هدفم و اهمیتش می سنجند. میزان پایداری و صبر من بسیار مهم است

زندگی واقعا جدی است و راه سخت ...

قلعه ی سقریم

رفتن آن پیر به دنبال آن مرد

چو مرا داد او چنان یاری                              کرد دلسوزی و غمخواری

شیفت ز آن گفته های نغز دلم                    دل ندادم دمی کز او گسلم

از پی او روانه پی بر پی                             راه برداشتم به گفته ی وی.

گوشه از گوشه اش گشاده رهی               بر سر دامنش بهار گهی

سبزه اش را خیال پردازی                           وندر او هر گلی که پنداری

من پی او گرفته و او از پیش                       برکشیده مرا چو سایه ی خویش

تا کجا وز کجا روان باشد                             سایه چون بر پیش دوان باشد

با من از هر دری ز پوست چو مغز               همه می گفت از حکایت نغز

تا دم صبح، کز سخن رستیم                      دمی از ره که بود نگسستیم

صبح چون سر زد، آفتاب بلند                       پرده برداشت از جهان گزند

کرد از کارگاه گنج نهان                                روشنی های زرد و سرخ عیان

تیره کردند جون رخ گرداب                           خازنان سحر دل محراب

بنشستند بر کرانه ی راه                            سیمبر طلعتان به روی چو ماه

گفت: «حالی بمان که من رفتم                   سخن ار بود از سخن رفتم

گرنه با تو کسی ست دست گزار                مبر اندیشه، بزدلی بگذار.

دور از چشم وز زیان زبان                             وز بد دیده ی زنان زمان

راه بردار شو به آسانی                               در امان دم سلیمانی

آنقدر شو نداده از سر هوش                       کاید آوای دلکشیت به گوش

چو شنیدی به گوی این آواز                        مهربانی است جز بدوی متاز

و این نشان که گر در او نگری                      سایه ی او چو او نکو نگری

چو نه او حرف بر زبان دارد                           سایش از حرف او نشان دارد.

---

سرمایه های زندگی ات پایان پذیرند هیچ چیز در نقطه آخر با تو نمیماند زمان نیز از سرمایه های گرانبهای توست.

بدون هیچ بهایی چیزهایی داری که هیچگاه قدر آن را نمیدانی

براستی چرا انسان با داشتن ابزارهای گوناگون اینقدر ناتوان است در برابر عظمت هستی...

قلعه ی سقریم

هیکلی را به نام چون خوانی                       مردی اندر قبای نورانی

دست ز آلایش چه ها شسته                     چشم او را به یک نظر جسته

گفت: «چونی، چگونه ات احوال؟                 حال بگذشت چون بر این منوال؟»

گفتم: «ای مهربان رسیده به من                                بر توام دیده وز تو دیده به من

خود همان در نگر به حالت من                     چشم می پوشی از حکایت من.

ز می آراسته ز بوی بهار                             مرد برخاسته به یاد نگار

ذوق هر میوه در رسیدن اوست                  چه مرا نا رسیده ام چو به دوست؟

چه دهم ساز از بهانه که هست                  در تمنای آن نشانه که هست؟

راه جویم به روشنایی چه                           در بکوبم به آشنایی که؟

چو به چشم تو این نهان پیداست                                بر تو پیدا چه دار از کم و کاست

بس نهادم به لوح خاطر داغ                         نرسیدم ولی به هیچ چراغ

پس از این تا مرا چه پای دهد                      یاری تو است اگر که رای دهد.»

گفت با من خموش و در گوشی:                 «داغ کم دیده، به که کم جوشی.

نیک ناجسته نیک چون دانی                       نامه سر اگشاده کی خوانی؟»

آنگهم از ره نکوخواهی                                               گفت با طبع آسمان جاهی

از سخن ها که دوست باز دهد                    پندهایی که پیر ساز دهد

هر یک از گنج خانه های نهان                      اندر او زیب پیر و سود جوان

قصه دارد دراز آن طناز                                 با چنین عمرهای کوته ساز

آنکه نه راست سوی سامان شد                                کار دشوار او نه آسان شد

آمدی چون بدین سبکباری                          ره سپردی چنین به دشواری

هر سبک سایگی ز سر بگذار                     پای دار و ز دوست دست مدار

عهده بر من از آنچه گفتم دوش                  عهده شو هم تو تا بداری هوش

ره گشاد است، راستی باید                       هیچ سودی ز کاستی ناید.

هر چیزی در جایگاه خویش و در نهایت کمالش زیباست

---

اندیشیدن، نوشتن و ... و هر عملی که از انسان صادر میشود، و اینها جز به همت و تلاش به دست نمی آید اگر بی انگیزه و بی هدف باشی و انتظار درد نداشته باشی مسکوت میمانی و اثری ازتو در جهان هستی باقی نمی ماند...

قلعه ی سقریم

به من آی از نشیب جا به فراز                     پای در رقص و دست در پرواز.»

گفتم: «ای دل زیاد تو نه تهی                     در گروگان هر نشان که دهی

بادی از هر زیان دوران دور                           وز بد چیزها که دل به نفور

آمدم آنچنان که جان آید                              و آرزوخواه بر زبان آید

همه زخم دل شکسته به دست                 سیل کاو آورد خبر ز شکست

نه به زانو نشسته از رفتار                           نه به حرفم گواه جز کردار

آمدم سوی تو بدین درخواه                         پای تا سر نشان رغبت راه

همچو آب روا بگردم اگر                              جز گراییدنم به تو چه دگر؟

من در اینجاستم به هر پیوست                   تو کجایی که دل بشد از دست

دوش با من همه چنان سخنت                    این زمان یاوری چنین به منت؟

کس در این عالم نشسته در آز                   با بلا دیدگان نشد انباز

سال ها درد پرورانده مرا                             جز تو زین راه کس نخوانده مرا

تو که ای با منا سریاری                              در سخن آوری و دلداری؟

چو پذیرفتگارم از کم و بیش                        رخ مپوشان ز مردم درویش.»

لیک حرفی نگفت محرم غیب                     ماندم از کار خویش سر در جیب

جز من اینجا کسی به راه نبود                    هیچ کس بر نش نگاه نبود

جست آهویی از پیش آهو                          رغبتم باز رشته داد بدو

من نه از او، نه او ز من خسته                     حالی از من چرا چنان جسته؟

پس لختی که دیده برد نظر                         جست هرچیز و ز او بجست خبر

شب فسانه نهاد و کوته شد                       دیده را پرده دار از ره شد

پرده از روی آفتاب خویش                            کشت بی آب را در آب گرفت

دیدم اندر قرار هیکل خویش                        در دل آرا شبی چنان در پیش

---

زندگی بدون این سختی ها و فراز و نشیب هایش دیگر درسی برای رشد انسان نداشت اگر در تلاطم نباشی هیچگاه نمیفهمی رشد و رفتن از سطح به عمق و از لایه ای به لایه دیگر چه معنایی دارد و دریافت حقیقت تا چه اندازه در زندگی یک انسان حیاتی است ...

قلعه ی سقریم

گفتم از جمله چیزهای درست                    آب از آن سوی شد که راه بجست

به که گیرم ره بیایانی                                 کایم از آن مگر به سامانی

مرد کاو ره به آشنا جوید                             حیف باشد که بی هوا پوید

تا ز دوشم صدای دوست به گوش               پای به گیرم از پیش خاموش

ره برم با حساب رفته در آن                         بر هوای صدای او نگران.

پس ذیره شدم به جان ره را                        در نهادم خیال کوته را

راه برداشتم به راه دراز                               چو کسی کاید از چهی به فراز

مرغی آزاد از قفس گویی                           گرم پرواز، هز نفس گویی

گاه انگشت عیب بر سر من                        گاه سوزی نهفته رهبر من

نه زیان زان که مانده تنها تن                        بود گویی هزار کسی با من

نشدم دور، ور شدن توانستم                     چند منزل شدم، ندانستم

نفحه ای انس هر کجایی بود                      نالش رود هر صدایی بود

این دلم برده با صفای نظر                           آن به من داده بهره های دگر

رسته دل از غم و دو دیده زنم                     دست در دست می شدیم بهم.

چو شب تیره زنگ بست بر آب                    دور زآمد شدن نشاند غراب

جامه زربفت کرد و چشم کبود                     عشوه آورد و بس دلال نمود

آگه از کار آن تام فس.س                             نوبتی را بخواند و خفت خروس

هر که رفت از پی کدام هوس                      ماند بر جا ز دور بانگ جرس

دیده در راه و را بر دیده                                من به ره راه نانور دیده

بخت یاری گرفت و دل مستی                    رست درویش از تهیدستی

به صدایی همان که در شب دوش               آمد آ.ای دشنام به گوش

گفت با من که: «ای به راه مراد                   روزگارت چو روزگار بداد.

---

تو مسئول نیمه خویش هستی آن را به بهترین شکل سامان بده و نقشت را به درستی ایفا کن، همین باش. میتوانی؟؟؟

پیچیده عمل کردن کار تو نیست اگر میتوانی ساده و درست عمل کن. هنر بنده در ساده زیستی و ساده عمل کردن است ...

قلعه ی سقریم

هر که زاین گونه وارهید چو من                    بر در دیگر او رسید چو من

آن گران بندگان به گردن ماست                   بگسلد از چه گونه زین درخواست

ای بس از زیرکی ندانی این                        چو به وقت آمدی نخوانی این

بر گرایید سر بس آیت هوش                       شد سراسیمه تز از آفت هوش

نیستت راه چون به راه دراز                         به که از پرده چشم پوشی باز

تو زهر گفته وز نگفته ی من                        دیده بگشای در نهفته ی من

بر من این ماجرا به سر نرود                        تا به گوش توام خبر نرود

گر شدم ورنه سوی سامانی                      به که در کار من همه دانی

دیدم آن ماجرا هه نه جز این                        تا بر این ماجرا برم تمکین

آن که در معرکه جگر سوز است                  اندر این ره شماله افروز است

باد، چندان که بیشتر پاید،                           قوت ادر شماله افزاید

خنده ام را مبین که رنجوری ست                خنده ای را نشانه از دوری ست

شب دوشم از آنچه با من کرد                     دل به خون برگشید و سر در کرد

رنج بردم وگرنه این گنج است                     همه گنجم نشانه از رنج است

چه شبی را گذاشتم زان نوش                    به چه روزی رسیدم از شب دوش

شب نگویی به جز سیاهی چیست             کو یکی صبح کز سیاهی نیست

لعل کان را بهای چندان است                      دست پرورد دل سیه کان است

تا دل من زبان شب دانست                         از بسی چیزها سبب دانست

دل سیه شد که موی کرد سپید                 آب، ز ابر سیه به کشت رسید

قلم از رنگ شب به سامان شد                  رقم از تیرگی نمایان شد

چو نمایان شدم بدین امید                          صبح را بر کفم فتاد کلید

آمدم بر سر نگفته ی خویش                      واز پی قصه ی نهفته ی خویش

---

هر کسی در زندگی خویش نکته ی پنهانی دارد که باید عمر خویش را صرف آن کند تا نکته را بیاید و آن را حفظ نماید وگرنه عمر خویش را تباه نموده ...

قلعه ی سقریم

بر کفتم تازیانه از آتش                                 همچو من راهوار من سرکش

برده ام راه بر خوای مراد                            سوی راهی از آن به خاطر شاد.

 

رهایی پیر از خلوت خود

صبح چون خون شب بشست به زر              بر سرکوه شد به رقص دگر

گشت از این گوژپشت چشم سپید             زیر و بالای هر نهفته پدید

باد در مفصل جهان افتاد                              هر که سر سوی راه خویش نهاد

خویشتن دیدم از کسان به نهان                  در بیابان ناپدید کران

جان بدر برده ام به طاعت خویش                 آرزو خواه محرمی در پیش

رسته از ناروایی شب دوش                        مغزم از زور هر نشاط به جوش

راه ببریده ام به بس فرسنگ                      از بر خاره از برابر سنگ

لیک از حرف من ز جا نروی                         نارسیده نه کشته ام در وی.

عیب بر من میاوری گستاخ                         کاین سخن را مجال هاست فراخ

چون به همت بلند پروازی                           تن به زندان دیگر اندازی

تا نگویی به خواب بود و چو خفت                 بر زنخ پیر دست بردش و گفت:

ورنه با گردش زمانه نه ایست                      سر به صحرا نهادن از پی چیست

در بیابان چه سر نهادن بود                          خطر آری از اوفتادن بود

لیک اگر نابجای کاری بود                            ورنه هیچم به کف قراری بود

تا جهان راست کار زیر و زبر                         هست با هر دمی خیال دگر

چو نیایی رهی به سوی پناه                       به کجا روی از این حصار سیاه

وقت کی بود کاین نواله نبود                        ره به سوی دگر حواله نبود

چو ندایی به در گدای دهد                          خانه پا گویدش خدای دهد

---

آدمی خلوت و انسش با حقیقت هستی است اگر متعادل باشد

اگر نه با جلوه های دنیای مجازی فریب میخورد و در گرداب ظواهر دنیا غرق میشود

قلعه ی سقریم

با کف خالی و سرای تهی                          نرهی گر به همت، از چه رهی؟

چو ترا دیده دید بی کم و کاست                  جز نکو نامیت چه باید خواست؟

نامه ی خود سیاه کردن چیست                  نقطه بگذاشتن، نوشتن نیست

حرف بی آن،اگرچه ناید راست،                   چو درآید زیاده دارد کاست

گر بدانی وگرنه این دانی                            نقطه زآن است تا خطی خوانی.

پس در اندیشه ای چنین غمناک                 بر شد آوای من ز سینه ی چاک:

«گفتم آری مرا همین باید                          جز نکونامیم نمی شاید»

در و دیوار گفتمی آوا شد                           از همه گوشه ها صدا واشد

همه گفتند با هواداری:                              «آری ای ره نورد مرد، آری

سوی دیگر مقام آبشخور                           گر کشی رخت از این میان بهتر.»

چون تنومند شد ز جای دگر                         یک ز صدها صدا صدای دگر

گفت با من در آن تنومندی:                         «به که اکنون به ما بپی.وندی

گر به ما روی داری ای درویش                     ز آنچه جویی هزاریابی بیش.»

چون بگفت این، ز من، جدا شد و رفت         دل نه گر زاو مرا رها شد و رفت

به خیالی گر از خطایی بود                          خفته بودم وگرنه خوابی بود

دیدم این خاکدان نشسته بر آب                  نیست نز ره نشان، نه از مهتاب

قلعه، با می و هر حصار در او                       کوه هایی دشر ابر تیره فرو

سوخته مشعل دراز به شب                       زیر آن خفته شکل­های عجب

مانده از آن همه ... و جوش                         مشت خاکستر و اجاق خموش

گر نه از دور ره نوای جرس                          نه نشانی به راه قلعه ز کس

جز تن بی سر که بر سر دشت                   یا سر بی تنی ز کار که گشت.

لیک بر راهوار تیزتکی                               منم آسوده از هزار یکی

---

آگاه شدن اولین قدم است و جزیی از یک کل آگاهی کلیت نیست آگاه میشوم حرکت مکنم ماندن با عقب رفتن و با عدم آگاهی تفاوتی ندارد اینکه تو بدانی ابزار داری و باید عمل کنی اما داشتن ابزار و قدرت عمل را انکار کنی میبینی چه نقش کلیدی دارم در هستی...

قلعه ی سقریم

با دلی کآتشی نه دود کند                          خلوتی بودنش چه سود کند؟

چه نشینی در این نشیمن تنگ                  نگریزی چرا به صد فرسنگ؟

در قفس چند خواندن از سر درد                  یاد روز بهار و موسم ورد

همچو هاروت تا به کی در چاه                     گر مه نخشبی برآی به راه

ابر یک جای بین که خانه بستن                   چو به گوری به خانه بنشستن

گر تو ای مرد بسته داری پا                         کم ز ابری کمی ز مرغ هوا.

بار دیگر چو نیک بستم گوش                       گفت آن دیگرم به گوش خموش:

طامعان اند این گروه شرور                          قانهان آن کسان کز ایشان دور.

زنده جانی که قانع آمد و شد                      مرده آنی که طامع آمد و شد

رغبت آور که تا به جان مانی                        اگر آن خوانده ای هم این خوانی.

دیرزی بودن از نکونامی ست                       باقی این است و آن دگر خامی ست.

گرچه نقاش چست و چابک دست               بسترد نقش اگر نه نیکو بست.

به نکویی چو نام گشت بلند                        وز تو آوازه در جهان افکند.

تا جهان هست و هست زشت و نکو            به تو دارد به طبع مردم رو.

 

اندیشیدن پیر با خود

زاین سخن های با ملامت جفت                  با من آمد دلم به تنگ و شنفت

گفتم از هرچه گر فشاندی دست                دست افشاندنت ز خویش چه هست؟

با کم و بیش خاکدددانی پست                    حیف باشد کشی گر از جان دست.

آنچه کردی، به هر بهانه که بود،                  بشد از یاد آن فسانه که بود

و آنچه اکنون کنی، گر از تو نه گم                 گشت خواهد فسانه با مردم

---

هر چه آکاهی ات بالاتر میرود هر چه بر جمیع دانسته هایت افزوده میشود مسئولیت و دردهایت نیز به نسبت افزایش میابد و نگاهت نسبت به دیروز متفاوت میشود به حجم داده ها و به روز بودن اطلاعات نبال به این فکر کن که در ازای این دریافت ها بازده و خروجی ات به چه صورت است ...

قلعه ی سقریم

بار دیگر دلم چو بست نگاه                          داد در دود من نشانه ی راه

راه این دود گفت گیر و.برو                           گوهری ورنه می فروش به جو

طبعم ار دل، دلم ز طبع چو گشت                                رخت بردم بدر ز راه ...*

غم نماندم که بیشتر نکند                          در دلم کار نیشتر نکند

تا چه داروم چاره خواهد کرد                        ماندم از پیچش خیال به درد

آه بر شد ز خانه ی جگرم                            دست آمد به روی چشم ترم

گویی از من گسست مردی و شد              ز آتشی خاست دود سردی و شد

مرده گشتم ز جان سپردن خویش               زنده آنگه به عین مردن خویش

شب چو بگشاد روی بار دگر                        مرغ را سر کشید اندر بر

چشم بستند و چشم بگشادند                  روشنان را به جلوه ره دادند

رقمی نوبر این فسانه زدند                         تیری از غیب بر نشانه زدند

راستی دید جوی و آب گرفت                      خانه از روزن افتاب گرفت

دور از حرص و مانده ام از پرخاش                                هر نهفت جهان برایشان فاش

پای برده به در ز دام زمین                           این زمین شان شده به زیر نگین.

گفت این: هان سبک تر آی به کار                                از گرانباری اوفتد رهوار.

سیلی افتاد و غلّه زار بخورد                       روستایی بیچاره راه نبرد

می پری در جهان چو مرغ هوا                     لیک بیگانه ای ست باز بجا

خلوت دل تراست و این شاید                      خلوت گوش، دیده هم باید

در و بام و سرای و آنچه به دست                                یاد می آورد ز غیر که هست

چیست سودی ز غم گساردنت                  دل به هر ناروا سپاردنت؟

و آن فرود آمد از برابر بام                            برد در خلوت من از من نام

گفت: هان از هزار کار به دست                    آرزو خواه چیستی و چه هست

---

توهم زیستن درست و نیکو تو را به نابودی و تباهی میکشاند اگر با حق نباشی و به چیزی که باور داری درست است عمل نکنی و خود را درگیر تناقضات کنی احوالی خوش تر از این نخواهی داشت، هر چه بر سر می اید از خود توست...

مهم نیست که باور داشته باشی یا نه جهان کار خود را انجام میدهد این تویی که باید سازگاری را بیاموزی، جهان با تو سازگار نمیشود بلکه تو باید با آن سازگار شوی

پس اهل سازش و باورمندی باش با فرار چیزی حل نشده و نمیشود.

قلعه ی سقریم

سگ چوپان چرایی از وسواس؟                  سگ خود باش و سود خویش شناس

خورش طبع خویشتن می جوی                   بی فریبی چنان که دارد روی

خوار خوارت چرا به کین شکند                     در خم انگور را چنین فکند

چه پی تازه، کهنه ات به گرو                        گندم کهنه به ز تازه ی جو

بادی افتاد و گو بساط ببرد                          ستمی آمد ونشاط ببرد

ابر و بادی بهم بپیوستند                            یا در آخر ز یکدیگر رستند

اندر آن باش از برومندی                              که کنی خانه ای که بپسندی

نگسلد مرد چون کند پیمان                         می رود با هزار دل شیطان

تا دل آیوده کس قدم نزند                            زانچه بیند یکی رقم نزند.

همه این نقش ها که در رقم است              از سبکبار رفتن قلم است

شد زبان یکه در دهان کسان                       گشت آنگاه ترجمان کسان

آسمان را که جمله والایی ست                  دیده باشی که هم ز تنهایی ست.

****

از من است این ولی در این مقدار                               ناقص اندام قصه ای به عیار

او نشانی ز ماجرای من است                    پای بر پای من چو سای من است

صاحب سایه گر دراز آید                              سای او هم درازی افزاید

چو شب این بودم و چرا غم آن                    باید از سایه ام گرفت نشان

باش تا بیشتر سخن شنوی                       گرنه کس گفت، این ز من شنوی

نیستم چون به کار عاریه ساز                      حسب الحال خود نمایم باز

دیدی ار دودتن که چون شد راست              دید جان بین کنون ز من چون خاست

آتش افروختم وز آن آتش                            سوختم هر خیال را سرکش

---

بیشتر امورات زندگی تو در دستان خود توست تو خالق زندگی خویشی

وقتی با مسئولیت رفتار کنی قطعا زندگی زیبایی برای خودت خواهی ساخت و کسی را مسبب مصائب و مشکلات زندگی خویش نمیدانی

همه چیز در دستان توست برخیر و بساز

قلعه ی سقریم

چار و ناچار تا چه ام در پیش                        شدم اندر هوای رغبت خویش

دلم ار سود بود از آن گسلید                       هشتم ان چیزها که دل بهلید

آن گهی سوی گوشه ام به فسوس            در تپیدم به روی، تلخ و عبوس

حنظلی گل به کار آورده                              گلبنی جمله خار آورده

کی ندیدم در آن نشیمن تنگ                      سر به خاکم بسود و پای در سنگ

تنگی آورده بر من آن دیوار                          که بر او تکیه بسته ام بیمار

مردمم از نظر چنان بگذشت                       که ز کوه ابر و باد از بر دشت

گفتم: آن دم که وقت خاموشی ست          راه چاره به سوی کم جوشی ست.

کار از جهد ما چو ناید راست                        از خلاصی چرا بباید کاست

چو نداری مجال کین و ستیز                       به که گیری از این میانه گریز

کشته ناید به ره چو مار به مشت                                خویشتن بهر او نشاید کشت

بر کتین سر نکوفتن باید                              که دل از اوست سخت و نگشاید

در چنین تنگ راه شیون ساز                       دل چه داری در آرزوی دراز؟

هان از این خواب های سودایی                   سبکی گیر تا بیاسایی

گوشه بگرفته اهل دل زانند                         کاین سیه کاسه را نه همخوانند

نیست در وسعشان چو چاره گری               از بدان روی تافته چو پری

هم تو آشفته تا نبینی خواب                       رو پریوار از این میانه بتاب.

سگ چوپان مشو که خورد فریب                 چشم پوشید پس ز هر چه نصیب

سگ چوپان شنیده ای چه کنند                  تا نه سر آورد به هر آوند؟

شر سوزنده اش دهند چنان                        که سوزاندش زبان و دهان

چووی آن شیرخورد و دید چه هست            از هر آوند شیر دارد دست.

پس به شیری سر اندرون نکند                   بیم سوزی که آنچنان نکند.

---

تجربه بعضی لذت ها در زندگی از ضروریات است و اگر طعم آن را نچشی بیهوده زیستی

تجربه شاد زندگی کردن

تجربه با دوست داشتن و با محبت زندگی کردن

ظاهری معمولی درونی شاد و آرام

قلعه ی سقریم

گر دروغ است این وگر خود راست                               سنگ پازهر را هزار بهاست

بی بها گر به کار خویش درند                       و آن گونه او را زهر چه بیش خرند

با بهایی چنان چه کار مراست                     که چو جویم از آن هزار مراست

مانده اما به کار سبزه چری                         مرده پس در نهاد جانوری

بسته انبان پر عفونت و گند                        بر خود این بار گند کرده پسند

پیله بر تن تنیده اند ز مال                            چشم در راه نوبت اند و زوال

تا هر آن گرد کرده کان دارند                         رفته و آن را به جای بگذارند

هر که در کار خویش زر بنده                         تو چه مانی به جای خر بنده

و ازن آسوده دل ز انبازی                             از چنین جرگه وز چنان بازی.

خلوت آور جدا ز هر بد و نیک                       نیستی گر در این فساد شریک

تا نبینی و با شدت باور                               به کجا دیده راست راه نظر

این که دیدی به منتهای وجود                     شکل دنیا به چشم اعمی بود

وشته اش بسش نیستت در دست             درنیابی ز دور راه چه هست.

دست باید، جهان نما دستی                       تا نشان آورد ز هر هستی

گر ببینی بسی فراوان تر                           ره به معنی بری نمایان تر.

چون در اندیشه ام چنین خفتم                   وین سخن ها به زیر لب گفتم

از پی چیست این توانستن                         خواستن پس نه راه دانستن

هر فریبا مرا ز نیک و ز بد                            مرغ واری ز من شد و پر زد

گشت هر ره ام به چشم بزرگ                   سر گاوی نمود، کله ی گرگ

قطه، دریای بیکرانی شد                            مختصر حرفف داستانی شد

---

هیچ گاه در توهم این نباش که دیدگاه برتری داری یا اینکه موجود حقیری هستی اگر توان داری خود باش که بهترینی

قلعه ی سقریم

همه در رنج خود زید مردم                           تیرگی آورد درونه ی خم

چو در این تیرگی بباید بود                           از چنین تیرگی ست کاید سود

گفت با هیمه، چوب تر، برخیز                      تن چه اندازی اندر آتش تیز؟

گفت: رو رو که هر کجا باشم                      دود گردم، که بر هوا باشم

تا جهان کارش آتش افروزی ست                 با تر و خشک، بیم دلسوزی ست

چو در بیم گه بباید سوخت                          چشم از سوختن چه باید دوخت

جانور کو که در مقام خرد                             آتشی را چنان به جان بخرد؟

سوز اگر باشد و نه پنداری                          شرم بادات، شرم اگر داری

آدمی خواره ای نه آدم وار                          نام آن دیگری به خود مگذار

همه این سوز، گر نمی ماند                       به که در این وقیعه، تن ماند

هر طلب بود با من از کم و بیش                   کردم او را هزیمت از دل خویش

سلسبیلم مباد آب، چنان                           که در افتم از آن به خواب گران

به ز صد زربفت آن کرباس                            که مرا سربلند دارد پاس

حرمت گنج، هر که را خوباد                         حرمت آن ولی مرا گوباد

چو نه با این عجوز بستی خو                      متعه اش می ده و طلاقش گو

دامن از خود فراهم آوردن                           به ز هرگونه دست و پا کردن

هان برازنده ای گرانجانی                            با چنان میزبان چه مهمانی

او گلوی از صد آفریده فشرد                       خورد بر سیری آن قدر که بمرد

چو بدین گونه او جهان بگذاشت                   چشم از این میزبان چه باید داشت؟

چو نه او داد خویش داند داد                        باید از او شد و به جانش نهاد

در خیال از هراس بی بهری                         مکن این گونه سنگ پازهری

اوی را گر به زهر آمیزند                              زهر برد اثر وز ان خیرند

---

روشنی که در پی روشنی بیاید دیده نمیشود اصالت نور بعد از تیرگی نمایان می شود، اگر در زندگی متحمل سختی نشوی و آن را نپذیری طعم روزهای شیرین زندگی را نخواهی چشید و نمیتوانی رنگ رشد حقیقی و طعم بزرگ شدن را بچشی

قلعه ی سقریم

پس آن خواب های پیکر ساز                       آمدم چون به خواب دیگر باز

کرد بر من چه ها پدید در آن                        که دل از دیده آمدم نگران

بارها گرچه دیده بودم این                            این زمانم نبود آن تمکین

نیش هر خار گفت با من خیز!                      سر هر سنگ هان ز جای گریز!

چو نه حربایی آفتاب پرست                         نگریدن بر افتاب چه هست؟

بیخ سوسن شو از پی ثمری                      بنشانی مگر ز دردسری

شرم بادت از این نسنجیدن                        همه بد دیده، باز بد دیدن

پای در غل، که آن دادن بینی                      دست، در بند، تا همان بینی

دلم از هر درست یا نه درست                     رخنه سوی جهان دیگر جست

هرکه زین گونه دست در جان زد                  دست اندر جهان پنهان زد

زنده شد و این جهان همه شد از او             و این همه ناروا، جهان شد از او

زنده آن است کاو به قوت زیست                 زیستن را به طبع داند چیست

صد کند یک، صد آورد به هزار                      سود جان را که نیستش مقدار

چشم بر بسته ایم و می جوییم                 زندهگانیم، باز می گوییم

زنده آنست کاو بفرساید                             شکم است آن که بر خود افزاید

حیوان را که مرده ی هوسند                       چو شمار آوری نه هیچ کسند

چون ثمر بست بر صحیفه ی جود                                که چه کس را چه چیز خواهد بود

در گشودند و باز در بستند                          به تماشای خلق بنشستند

صبح از رنگ های دست به دست                               خوب و بد را به کار خود در بست

اندر استادم از وقیعه که بود                        دیده از دل، دلم ز دیده به دود

گفتم از هر زیان، همینم به                        رنجی این گونه، دلنشینم به

باد باد دیده، دل سپاردنم                            هم بر این رنج، دل گذاردنم

---

در نگاه اول دیدگاه تو در هستی بسیار کوچک و حقیر جلوه میکند اما در زندگی خودت و تاثیری که بر تمامی شئوناتت دارد اساسی ترین نقش را ایفا میکند پس تو نمیتوانی با یک نگاه گذرا به مسائل خویش قضاوت کنی چه رسید به مسائل هستی و یا زندگی شخص دیگر ...

قلعه ی سقریم

از دورن سوی پرده لیک به پای                    ساز عیشی چگونه چهره گشای

همه آوای بانگ نو شانونش                        این ز پا مانده، آن برفته ز هوش

های و هویی از این، که تا چه خورده           گیری و داری از آن، چه تا که برد

این به شوقی که باز گیرد دم                      آن به فکری که نیک کوید سم

این شکم داده، یعنی آن خوردم                  و آن علم کرده دم، که چون بردم

زنگ در حلقه، حلقه اندر زنگ                      بیم گاهی در آن نه جای درنگ

نشناسد در او کس از تنگی                        دشمن از دوست، رومی از زنگی

لیک از آن میان شناخت چنان                      دل من کاو زدیده جست آنان

شب و بیم خطر چو افزاید                          کیست در ره که بی چراغ آید؟

در خطرها که نیست ز آن خبری                  نیست از دیده ره شناس تری

تا نبینی، نه راه دانی باز                             گرچه بسیارها بخوانی باز

لیک چون شد نهفته، دیداری                      بیهشی بهتر است ز هشیاری

دیده تا دید، صد در او دیدند                         ره بر او بر ز کینه ببریدند

حرف مشنو ز کس، دروغ است آن              ز آتشی نیست گر فوغ است آن

از پی دفع رنج پیچاپیچ                                پا به پاشان شدم، ندیدم هیچ

خواندم آوازها به دلتنگی                            نشنیدم ز کس هماهنگی

روزگار آن که را که دیده گشاد                      بیشتر ز آنچه داد، خسروان داد

گرچه از دید خود، نباید گفت                        با چنین دیده هم، نشاید خفت

دیده ها را به کار تأثیری ست                      گر بخوابی ست، باز تعبیری ست

خواب من بین (اگر نه خواب گزار                  حرف آن گفت) آورید چه بار

دلم از کار دیده ام چون رست                      دست زد در چه، با چه کارم بست

در حساب چه سالیان که گذشت                 گو چه دیدم، که طبع از آنم گشت

---

آشفتگی و اختلال در درون توست که باعث عدم هماهنگی رفتاری در تو میشود و تمایل های ناگهانی و بی ربط نسبت به اهداف و خواست های اصیل درونیت است

انسان بسیار پیچیده و ظریف خلق شده است و با کوچکترین اختلالی واکنش نشان میدهد ...

قلعه ی سقریم

 دور از طاعت و قرار خرد                             تا که سودی کند زیان که برد

هیچ کس را نبود زهره و زور                        با برآورده ای چنانش شور

من که بودم از این تبار و نشان                    آدمی صورتان ددمنشان

از بلاها که بود دست به دست                    بود با هر یکم، هزار شکست

در دلم از بدی بهانه نه هیچ                         جز کفی نان مرا نشانه نه هیچ

می شدم از رهی به راه دگر                       تا بجویم کفاف خویش اگر

لاجرم لیک از آن نواله که بود                       دل گسستم بر ان حواله که بود

ز آن سیه خانه ی شرور و هوس                 هوش رفتم به ره، به وای جرس

برد نیرنگ چرب دست نگار                          نقش دیگر بر این صحیفه به کار

نقش بندی و نقش پردازی                         داد در صحن دیگرم بازی

خاک بگشاد و ره بر آبی شد                       سر به راه آب در شتابی شد

جرعه ای در کشیدم از سر شور                 دادم اندر دماغ، مستی زور

گرچه رفتند و کس به کس نرسید                در رسیدم، اگر نفس نرسید.

بار دیگر چو راه برد نظر                               نیک تر دیدم از دریچه به در

نه بیابان، نه قلعه، این سخن است             جای تشویر جان و بیم تن است

در چنان خلوتی چو جای پری                      نیست جز جای غم چو در نگری

رفته گویی ز هر زمینی آب                          از تف خشکی اوفتاده ز تاب

سوخته هر گیاه در خور زیست                    جانور در پی گیا شده نیست

خسته بر جای مانده هر هوسی                 نیست بر راه آن حصار کسی

گر چراغی به ره بر آمد و شد                      از ددی نور بسی درآمد و شد

گویی از بیم، هر تنی خسته                       گوشه جسته به روی در بسته

روشنان فلک نظاره ی او                            کس نه او را به کار، چاره ی او

---

در هستی هر چیز در جای خود قرار گرفته و بر اساس نظمی که بر هستی حاکم هست همه چیز طبیعی به نظر می آید هر چیز که در نظر انسان ناخوشایند و نادرست است و یعنی با طبیعت او سازگار نیست

به خو.دت رجوع کن بازنگری دوباره خودت را در این روزگار به حال خویش رها نکن ...

 

قلعه ی سقریم

دیده چون افکنیدم از چپ و راست               کافتم خانه را چنان که رواست

سوی نزدیک ره شدم از دور                       جای بردم از آن به چشمه ی نور

خنده زد صبح و آفتاب نمود                          غم ز دل وز جبین گره بگشود

بست در سیم خام پرِّ غراب                        داد پوشیده را گریز و شتاب.

چشم آمد مرا چو راه گشود                       بر بیاضی به طاق گوشه که بود

آنچه بودم ز پیش دیده نهان                         وز پدر یادگار، بود همان.

گر یکی زان نشان به کار نبود                      چه در آن بیش از هزار نبود

خطّ خوانا که رنگ از جان داشت                   جای از چشم من چه پنهان داشت

چون به چنگ آوریدم آن مقصود                    دل بپرداختم ز بود و نبود

نهلیدم ز دست دور رود                               که پسر کشته ی پر دِرَود.

گز از او نیک ماند ور بد ماند                         از پدر قصه بین پسر که چه خواند

چه گشودم من آن جریده ی راز                   اندر آن این فسانه خواندم باز:

 

آغاز داستان

داستان سنج داستان پرداز                         داستان را چنین دهد آغاز

که به دنباله ی ولایت قاف،                         کژدها خیزدش ز راه شکاف،

قلعه ای بود در زمان قدیم                           نام آن قلعه، قلعه ی سِقریم.

آن که از هر دیار جا خورده                            سوی آن جایگاه جا برده

بود آن قلعه در مقام چنان                           زنده دانی، ولی که زنده در آن

هر یکی دور از مقام قبول                           غول مردم نمای و مردم غول

دوزخی مانده ای که جان گیرد                     راه و رخنه در این جهان گیرد

یا ز جا گشته با چه ضجه ی صعب                یا رسیده کجا بر این چه تعب      

---

تو تنها به دیدگاه خود در نگاه به مسائل اکتفا نکن و نیز تکیه گاهت را نگاه و حرف دیگران مگذار بلکه قدرت تحلیل و بررسی خود را به کار انداز و بسنج

تو توانایی های بسیاری داری ... باور کن

قلعه ی سقریم

ماندم اندر پی خیال که بود                          مادگی، لیک، با که دارد سود؟

باید از هر خیال امیدی جست                     هر امیدی، خیال بود نخست

هست با هر خیال دیگر گذر                         آدمیزاده را هوای سفر

گو کفی نان بدارد او را سیر                        باشد اما دلش به کار دلیر

تا سوی عافیت گهی به جهان                     راه جوید به مایه ی امکان

کم از این گرنه خود بجا ماند                        مردم از او نشان او خواند

تا بدانجا که جسته در تک و تاز                    دیده دارد چنین به راه دراز

کز عمارت که کرده جوید رنگ                      زین عمارت به جای ماند سنگ

با نشان زیست با فسانه ی زیست             آن که دانست این نشانه که چیست

سهوها جمله در نشانه ی ماست               قهر، حرفی ست کز بهانه ی ماست

با نشان آن که بود و زیست برست              گرچه بسیارها بهانه به دست

میرد آن رنگ کاو نشان ندهد                       وز همانی که هست، آن ندهد

آنچه کان بدهد از من و تو نشان                  گو سخن باشد آن، ز ماست همان

دیده تا دید دید بی کم و کاست                   هر نشان در کمال خود زیباست

من به توفیق این خیال و گمان                     رفت اندیشه ام به سوی نشان

آن که زاین گونه در فکند مرا                        زاو نجویم نشان ز بهر چرا

رشته ی جان او به حانم دوخت                   که چو شمعی به مجلس آمد و سوخت

آتشینش زبان کجا بر شد                           به کدامین نهفته جا در شد؟

گر گشادش زبان و کرد بهار                         چون خزانش بیفکند ز کار؟

با چنین فکر پس به دمسازی                      عهد بستم کنم همآوزی

نگه از دل، دلم ز دیده نرست                       تا چه آید از آن نشانه به دست.

شبی آمد مرا به خاطر ریش                       که بکاوم به خانه در کم و بیش

 

---

اگر درون و برونت یکپارچه نباشد تعارضهاست که بر سرت هجوم می آورد همان میشود که نمیدانی چه میخواهی و نمیفهمی چه میکنی و بهت به سر میبری و در دنیای امروز آن را روشنفکری و نو اندیشی می نامی و باز هم نمیدانی اندیشه چیست که نو باشد یا ...

قلعه ی سقریم

یک خط از ده خط ار بدر داری                       خط تو دانی کز آن خبر داری.

من نگویم چه حرف بنهفته است                 قصه ات تا کدام جا گفته است

با کجی های سرگذشته که بود                  ز آتشی آنچنان، چرا این دود؟

ز انچه ما را، که چند و چون داریم،               دل نه در خون و گر به خون داریم

زنده دار سخن تو باشی چون                      ما که ایم از تمام کن فیکون؟

چون ترا لیک این به سر بگذشت                 لاجرم خود چه آمد و چه بگشت

اندرین روستا که رفت درنگ                        چه ترا آمدت ز رنگ به رنگ؟

پدرم چون سخن به پایان برد                       وز رهش پیر را به سامان برد

پیر را در سخن صدا بگرفت                         لب ز هر گفتگو جدا بگرفت

لختی اندر بماند و سر بر کرد                      وز دم خود دماغ ما تر کرد

آهی از دل بر آورید چو گل                           داستان به سر آورید چو گل

بود گویی به روی غم آلود                           مژه با مژه اش بگفت و شنود

ریش و سبلت بهم بر آویزان                        این سخن شهد از آن سخن ریزان

آنچه می گفت و ره نداشت به دل               بود از آن سرگران و زود کسل

هم چو رنگی به جای پیوستی                    دل ز آنش دمی نمی رستی

باری از تیزی و سبک تازی                          گرم تر شد چو در سخن سازی

مجلس آرای و دلگشای و شگرف                  روی با ما برفت بر سر حرف

گهر از گنج همچو نالش رود                        برکشید و به رشته اش آمود:

گفت: «هیچم به روزگار نماند                      که از آن خاطرم فکار نماند

بود طوفان و موج و بیم هلاک                      کشتی من چنین نشست به خاک

آفتابی به بام بود و بشد                             مرغ وحشی نه رام بود و بشد

یادگاران شدند دست به دست                    زار از آن خاطری خیال پرست

---

ذهن هشیار کلام نو صادر می کند، ذهن راکد در دایره تکرار میماند

ذهن و کلام رابطه مستقیم دارند

هر چیز از تو صادر میشود از کنه وجود توست

به خویشتن باز گرد و بازنگری کن